VLSinfo

Het grootste probleem met groene energiebronnen als zon en wind is het onvoorspelbare karakter ervan. Zo wordt er ‘s nachts geen zonne-energie opgewekt en als het windstil is draaien ook de windmolens niet.

De Chinezen lossen dat probleem op met deze enorme ‘batterij’. In werkelijkheid is het een enorm gebouw waar energie in wordt opgeslagen. Op momenten dat er meer energie wordt opgewekt dan er wordt verbruikt, komt dit gebouw goed van pas. En wanneer er meer energie nodig is dan wordt opgewekt, kunnen Chinezen wederom een beroep doen op deze gigantische ‘batterij’.

Zoals gezegd kan er zo’n 36 MWh in worden opgeslagen. Dat is genoeg om 12.000 huizen gedurende een uur van energie te voorzien.

Dat notabene in China – toch één van de grootste vervuilers – voor het eerst een schone oplossing van zo’n grote omvang verschijnt, is opvallend. In het westen kunnen we nog een voorbeeld nemen aan deze enorme groene ambities.

De Vreg heeft een nieuw online instrument gelanceerd waarmee huishoudelijke elektriciteits-

en aardgasverbruikers nu ook de dienstverlening van de energieleveranciers kunnen

vergelijken. Eerder was dat al het geval voor de prijs, contractduur en hoeveelheid groene elektriciteit.

Over Ecopower hadden de klanten het minst te klagen en ook Electrabel scoort heel goed,

maar Essent bengelt onderaan de lijst.

 

Internetgebruikers kunnen vanaf nu twee of drie leveranciers aanklikken en daarmee

een lijst oproepen, die een aantal kwaliteitsaspecten op een rijtje zet. Het gaat om de

bereikbaarheid en dienstverlening, de eventuele kosten bij een vroegtijdige stopzetting van

het contract of laattijdige betaling en de betaalmogelijkheden. De gebruikers zien meteen

de openingsuren, contactmogelijkheden via telefoon, mail, fax, website, enzovoorts. Ook de

tijd die de leverancier nodig heeft om te antwoorden is zichtbaar.

 

De weergave van de telefoonnummers zet ook op een rijtje wie een gewoon zonenummer

heeft, een nationaal 078-nummer of een gratis 0800-nummer en of je meteen een persoon

aan de lijn krijgt dan wel een automatisch keuzemenu moet doorworstelen. Je krijgt ook

een indicatie of het een langdurige telefonische communicatie kan worden (met of zonder

de integrale Kleine Nachtmusik van Mozart, dat vermeldt de Vreg niet). “We beperkten ons

tot telkens drie leveranciers om het scherm en een mogelijke afdruk ervan overzichtelijk

te houden”, aldus woordvoerster Sofie Lauwaert. “De meeste huishoudens beschikken

niet over een A3-printer.” Mogelijk zal de Vreg er nog extra aan toevoegen, zoals de

betaalperiode: sommige leveranciers vragen voorafbetaling, anderen laten zich betalen

tijdens de verbruikperiode of achteraf.

 

Het luik dienstverlening bevat ook een klachtenindicator. Die is gebaseerd op de klachten

die bij de Vreg zelf en de ombudsdienst voor energie belandden. Hij houdt geen rekening

met eerstelijnsklachten bij de leveranciers zelf, alleen met klachten die op dit niveau niet

of niet naar tevredenheid afgehandeld werden. De klachtenindicator is vooral gebaseerd op

cijfers uit 2010. Leveranciers die zich pas in 2011 ontplooiden op de huishoudelijke markt

(Eneco, Octa+) zijn er nog niet in opgenomen. Ook Wase Wind ontbreekt, omdat het te

klein is.

 

Signaalfunctie

De klanten van Ecopower zijn het meest tevreden. Per 5.000 klanten telt Ecopower slechts

0,21 ontevreden klanten. Electrabel staat op de tweede plaats, met slechts 0,98 ontevreden

klanten op 5.000. Essent bengelt onderaan, met 9,53 ontevreden klanten op 5.000. Dat

is een slechtere score dan de andere leveranciers, maar in reële cijfers betekent dit dat

slechts twee Essentklanten op duizend klagen over hun leverancier. Bovendien neemt de

indicator niet alleen gegronde klachten op, maar ook ongegronde. En het is aannemelijk dat

klanten die scheep gingen met recente spelers als Essent assertiever zijn en dus sneller een

klacht formuleren dan wie al sinds jaar en dag passief klant bleef bij Electrabel of de andere

standaardleverancier Luminus, die eveneens goed scoort. Voor Ecopower geldt dan weer

dat het alleen klachten over elektriciteit kan krijgen, omdat het geen gas levert. Maar zelfs

mits een –hypothetische– verdubbeling van het klachtenpercentage zou Ecopower bovenaan

blijven staan.

 

De klachtenindicator heeft dan ook in de eerste plaats een signaalfunctie. De leveranciers

kunnen er op inspelen, in hun dienstverlening, maar meteen ook via een repliek in de Vreg-

vergelijking zelf. Essent en Lampiris maakten daarvan al meteen gebruik. Essent belooft

beterschap en Lampiris, aanvankelijk vooral actief in Wallonië, merkt op dat het sinds

midden 2010 een volwaardige Nederlandstalige klantendienst heeft uitgebouwd.

De Europese vliegtuigfabrikant Airbus heeft in 2011 meer dan 530 toestellen bij klanten afgeleverd. Dat meldden bronnen bij Airbus, een dochterbedrijf van lucht- en ruimtevaartconcern EADS.

Daarmee overtreft Airbus voor het negende achtereenvolgende jaar concurrent Boeing, die 477 vliegtuigen afleverde.

Airbus had eerder laten weten te mikken op de levering van 520 tot 530 vliegtuigen, een stijging met 4 procent ten opzichte van 2010. Officieel komen de cijfers over de productie van het concern pas op 17 januari naar buiten.

Het Amerikaanse Boeing presenteerde donderdag wel definitieve cijfers over 2011. De onderneming meldde verder vorig jaar 805 orders te hebben gekregen. In 2010 waren dat er nog maar 530. De meeste bestellingen, 551 in totaal, kwamen binnen voor het type 737, gevolgd door het brede toestel 777.

Hoeveel orders Airbus in zijn boeken heeft staan is nog niet bekend.

Transmissienetbeheerder Tennet heeft in de regio’s Zeeland en Brabant de afgelopen week op meerdere dagen de productie van elektriciteit aan banden gelegd, om de veiligheid op het stroomnet te kunnen garanderen. Dat blijkt uit de data van de landelijk netbeheerder. Tennet-woordvoerder Jelle Wils legt deze donderdag aan Energeia uit dat de marktingrepen nodig zijn gebleken wegens het faillissement van de Zeeuwse aluminiumfabriek Zalco. “Dat was een hele forse stroomafnemer in de regio. Door het faillissement moeten wij als netbeheerder heel scherp aan de wind zeilen.”

Marktrestricties

In praktijk betekent dit dat Tennet verscheidende malen zogeheten marktrestricties heeft moeten opgeleggen aan stroomproducenten in de regio Zeeland en Brabant. Zo kon worden gegaranderd dat er niet onbehapbaar veel stroom op het net zou komen, nu Zalco niet meer klaar staat om flink wat uit het netwerk te ‘zuigen’. Omdat Zeeland sowieso al een exporterende provincie is (er wordt dus meer elektriciteit gemaakt dan verbruikt) brengt dit Tennet in een lastig parket, omdat over de kabels die er nu liggen veel meer stroom afgevoerd moet worden.

 

Wils legt uit dat de netbeheerder in het geval van een marktrestrictie aan producenten meldt wat de maximale transportcapaciteit is die tot hun beschikking staat. Voor de producenten vertaalt zich dat in een lagere gezamenlijke productie van elektriciteit. “We werken in dit gebied aan de Zuid-West 380 kV-verbinding, maar door het faillissement van Zalco is er een flinke hap uit de afname weg. Wij hebben bepaalde hulpmiddelen om daarom in te kunnen spelen.” Dat Tennet een beperkte stroominvoeding (en dus productie) toestaat is volgens Wils “een bijzondere situatie” te noemen.

 

Het lot van de stroomslurpende aluminiumfabriek is nog onzeker. De curator van Zalco verwacht na de jaarwisseling zicht te hebben op eventuele overnamekandidaten. Tennet wacht dit met interesse af, aldus Wils, en wil nog niet speculeren over de gevolgen voor transportcapaciteit en stroomproductie als Zalco niet gered wordt.

Nigeria, de grootste olieproducent van Afrika, heeft aangekondigd de brandstofsubsidies stop te zetten. Naar alle verwachting zullen de benzineprijzen daardoor fors stijgen. De maatregel gaat meteen in en moet zo’n 8miljard dollar besparen, of een kwart van het volledige overheidsbudget.

Infrastructuur verbeteren

Een deel van het geld zal worden gebruikt om de infrastructuur in het land te verbeteren. De vakbonden hebben al gewaarschuwd voor stakingen. Eerdere pogingen om de subsidies af te schaffen, hebben geleid tot straatprotesten. Veel Nigerianen beschouwen goedkope brandstof als het enige voordeel dat ze krijgen van hun olierijke land. De Nigeriaanse president Goodluck Jonathan staat al voor grote moeilijkheden. Zaterdag heeft hij de noodtoestand uitgeroepen in gebieden die getroffen zijn door islamitisch geweld.

RWE and Gazprom hebben een punt gezet achter hun onderhandelingen over een joint venture. De Duitse en Russische energiereuzen onderzochten de mogelijkheid om samen elektriciteitscentrales in Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Nederland te bouwen en exploiteren, maar kwamen niet tot een overeenkomst die tot wederzijdse tevredenheid stemde. Dat laat RWE deze donderdag 22 december weten.

In juli maakten Gazprom en RWE bekend dat er onderhandeld werd. Volgens Jürgen Grossmann, CEO van RWE, waren de gesprekken “constructief”, maar werden de partijen het toch niet eens over een “samenwerkingsverband dat voor beide partijen houdbaar zou zijn”.

Gazprom ziet de bouw van meer gasgestookte centrales in Europa als een mogelijkheid om een positie te verwerven in de elektriciteitssector een van Europa. Gazprom hoopt te profiteren van het besluit van Duitsland om kerncentrales te sluiten, maar zoekt daarvoor wel de samenwerking met Europese partners. Daarvoor tekende het in mei ook al een overeenkomst met het Deense Dong om samen de bouw van meer gascentrales in Europa te bevorderen.

GDF SUEZ heeft voor levering in Europa reeds enkele contracten lopen.

Electrabel reageert teleurgesteld op het vage akkoord van de partijen die samen de volgende Belgische federale regering willen vormen om de kernuitstap de facto nog minstens een half jaar in het ongewisse te laten. Het kondigt aan dat het start met de voorbereidingsmaatregelen om in 2015 de oudste kernreactoren uit dienst te nemen.

De energiegroep acht het ‘plan’ dat de levensduur van de oudste kernreactoren enkele jaren zou kunnen verlengen niet realistisch. Hij gaat meteen equipes aanstellen om de sluiting van de betrokken eenheden in 2015 voor te bereiden. “Medewerkers, partners en onderaannemers zullen geïnformeerd worden over de praktische gevolgen van deze beslissing. Er zal worden onderzocht hoe men de EUR 1 mrd, voorzien in het kader van de verlenging van de levensduur van de kerncentrales, elders kan inzetten,” liet het via persbureau Belga weten.

 

“Eén van de mogelijkheden die geopperd werd, bestond erin de sluiting van de betrokken eenheden met één tot drie jaar uit te stellen, opdat eventuele investeringen in vervangingscapaciteit gedaan zouden kunnen worden. Maar een dergelijk idee gaat geheel voorbij aan de industriële realiteit en is bijgevolg compleet onrealistisch”, waarschuwt Electrabel.

 

Het verwijst naar het feit dat bepaalde onderdelen van een kerncentrale, bijvoorbeeld de controle- en aansturingsuitrustingen, pas om de tientallen jaren, soms pas om de veertig jaar, worden vervangen. “Dit vereist aanzienlijke investeringen die enkel gerechtvaardigd zijn in geval van een voldoende lange levensduurverlenging van tenminste tien jaar. Er kan daarom geenszins sprake zijn van een verlenging van een paar maanden of jaren.”

 

Volgens Electrabel druist de beslissing in tegen studies die de regering in 2009 deden beslissen om de levensduur van Doel 1 en 2 en Tihange 1 met tien jaar te verlengen. “Daarnaast druist de beslissing ook in tegen wat de opeenvolgende Belgische regeringen aan Electrabel gevraagd hebben, namelijk om de centrales open te stellen voor EDF en een derde speler (Eon) om de concurrentie in België te bevorderen. Ook op verzoek van de Belgische overheid werd een deel van de productiecapaciteit ter beschikking gesteld van de intensieve industrie, die in België proportioneel veel belangrijker is dan in de omringende landen, om hun concurrentiepositie in België te vrijwaren.”

 

Om de bevoorradingszekerheid in België te garanderen, wil Electrabel onder meer een beroep doen op de centrales van moedermaatschappij GDF Suez elders in Europa.

Formateur Elio Di Rupo en de zes partijen die onderhandelen over de vorming van een nieuwe regering in België, hebben zondag een akkoord bereikt over het stoppen met kernenergie.

De onderhandelende partijen willen vasthouden aan een wet uit 2003, die voorziet in de sluiting van de centrales Doel I en II en Tihange I in 2015. De andere kerncentrales zouden uiterlijk 2025 moeten sluiten. Dat meldden Belgische media maandag. Voorwaarde voor sluiting is wel dat er voldoende vervangingscapaciteit is.

Alternatieve bronnen

Binnen zes maanden na het aantreden van een regering onder leiding van Di Rupo moet er een plan klaar zijn over het gebruik van alternatieve energiebronnen. Als er in 2015 onvoldoende alternatieven voorhanden zijn, wordt de sluiting van de drie oudste kerncentrales opgeschort.

Minister-president Rutte neemt op 8 november 2011, samen met bondskanselier Merkel van Duitsland, president Medvedev van Rusland, premier Fillon van Frankrijk en EU-commissaris Oettinger van Energie, de eerste van de twee Nord Stream gasleidingen in gebruik.

De Nord Stream gasleiding transporteert aardgas uit Rusland naar Europa. De bijeenkomst vindt plaats op het eindstation van de leiding, in het Noord-Duitse Lubmin. Voorafgaand aan de openingshandeling zal onder andere minister-president Rutte een korte toespraak houden. Voor de aanleg en exploitatie van de Nord Stream gasleiding is een consortium van vijf internationale bedrijven gevormd. De Nederlandse Gasunie is een van de betrokken bedrijven. De twee pijpleidingen van Nord Stream hebben een lengte van 1224 kilometer. Zij lopen deels over land en deels onder het water van de Oostzee

APX-ENDEX, Nord Pool Spot, Statnett and TenneT kondigen een grensoverschrijdende intraday-markt aan op de Nederlands-Noorse grens vanaf 14 maart 2012, afhankelijk van succesvolle tests van deze oplossing. Dat betekent dat het vanaf die dag mogelijk wordt te handelen in elektriciteit op de dag zelf tussen de Nederlands-Belgische en Scandinavische markt.

In februari 2011 lanceerden APX-ENDEX, Belpex, Elia and TenneT een geïntegreerde grensoverschrijdende intraday markt tussen België en Nederland, gebruikmakend van het Elbas platform van Nord Pool Spot. Deze intraday marktkoppeling leidt tot efficiënter gebruik van de interconnectiecapaciteit tussen beide landen en heeft geleid tot een significante toename van de verhandelde handelsvolumes op de intraday-markt in Nederland.

De integratie van de NorNed kabel tussen Noorwegen en Nederland, die de Nederlands-Belgische en Scandinavische intraday-markt aan elkaar koppelt, zal ertoe leiden dat deze markten worden gekoppeld tot één grensoverschrijdende intraday-markt.

De ontwikkeling van intraday markten heeft een hoge prioriteit vanwege de toename van duurzame energiebronnen, die de vraag naar handel kort voor de tijd van levering vergroot. Geïntegreerde regionale en interregionale markten, die op eenvoudige wijze toegang bieden tot vraag en aanbod in andere landen, zijn cruciaal om te zorgen voor voldoende beschikbaarheid op de markt en een belangrijke mijlpaal in de integratie van de Europese intraday-elektriciteitsmarkt.